Giá đồng đã tăng phiên thứ ba liên tiếp vào thứ Tư (14/10) khi những lo ngại dai dẳng về tình trạng thiếu hụt nguồn cung giữ cho giá kim loại này ở mức sát đỉnh cao lịch sử. Trong khi đó, giá quặng sắt biến động trái chiều, dù cho số liệu chính thức từ cơ quan hải quan của Trung Quốc cho thấy lượng nhập khẩu tại nước này duy trì ở mức lạc quan so với tháng trước đó.


Diễn biến thị trường đồng

Những lo ngại về nguồn cung vẫn là tâm điểm chú ý sau khi Codelco của Chile tạm dừng một phần hoạt động tại mỏ El Teniente do sạt lở đất, trong khi mỏ đồng Centinela của Antofagasta và hai công đoàn chuẩn bị nối lại đàm phán trong bối cảnh cuộc đình công vẫn tiếp diễn.

"Đồng tiếp tục hưởng lợi từ tình trạng khan hiếm nguồn cung thực tế và lượng hàng tồn kho trên sàn giao dịch sụt giảm, giúp kim loại này chống chịu tốt hơn trước đà tăng của đồng USD so với các kim loại khác," Sucden Financial nhận định trong một bản tin.

Tổng sản lượng đồng bị gián đoạn dự kiến ​​trong giai đoạn 2025-2026 — bao gồm tại mỏ Grasberg của Indonesia và Kamoa-Kakula ở Cộng hòa Dân chủ Congo — ước tính vào khoảng 350.000-400.000 tấn đồng nguyên chất mỗi năm; con số này chỉ tương đương 30%-50% mức dự phòng cho sự gián đoạn sản xuất thường được các chuyên gia công bố, theo Panmure Liberum.

Lượng tồn kho đồng trên LME đã giảm 1.625 tấn xuống còn 232.275 tấn, khiến nguồn cung bên ngoài nước Mỹ trở nên khan hiếm. Hợp đồng đồng giao ngay (cash contract) trên LME đang giao dịch với mức giá cao hơn 181,50 USD so với hợp đồng kỳ hạn ba tháng, cho thấy nguồn cung trong ngắn hạn đang rất hạn chế. Giá nhôm giảm 0,6% xuống còn 3.035,50 USD/tấn, tiến sát mức thấp nhất trong 8 tháng ghi nhận vào thứ Hai. Theo Panmure Liberum, việc nới lỏng một số hạn chế lưu thông tại eo biển Hormuz đã giúp các nhà máy luyện kim ở vùng Vịnh kết nối lại với thị trường toàn cầu, qua đó kéo giá nhôm đi xuống.

Nguồn cung mới từ Indonesia cũng đang gia tăng, với sản lượng xuất khẩu vượt mốc 150.000 tấn trong tháng 8.

Giá kẽm giảm 0,4% xuống 3.741,50 USD/tấn, giá chì tăng 0,6% lên 1.894,50 USD/tấn, giá niken đi ngang ở mức 15.620 USD/tấn và giá thiếc giảm nhẹ 0,2% xuống 53.000 USD/tấn.

Diễn biến thị trường quặng sắt

Theo thông báo của Acciaierie d’Italia (ADI) ngày 10/10, đơn vị vận hành nhà máy thép Taranto (trước đây là Ilva) sẽ dừng khu luyện nóng vì các ràng buộc tư pháp cùng khó khăn tài chính và vận hành, và chỉ có thể duy trì sản xuất đến hết ngày 25/10. Do không có khu luyện nóng riêng và phụ thuộc nguồn thép từ Taranto, hai nhà máy gia công Genoa và Novi Ligure cũng buộc phải dừng theo. Ban quản lý đặc biệt của ADI cho biết việc mua phôi hoặc cuộn thép trên thị trường quốc tế không thể giải quyết ngay tình thế vì thời gian giao hàng có thể kéo dài nhiều tháng.

Nguyên nhân là quyết định ngày 27/7 của Tòa Phúc thẩm Milan, yêu cầu dừng khu luyện nóng trong vòng 90 ngày, loại bỏ hoàn toàn amiăng và đưa khí thải bụi về giới hạn an toàn trước khi được vận hành lại. Đơn kháng cáo xin giữ lò cao ở chế độ chờ nhiệt cho đến khi Tòa Tối cao xét xử đã bị bác ngày 5/10. Dù phán quyết cho phép hoạt động chậm nhất đến ngày 28/10, ADI chỉ duy trì đến hết ngày 25/10 vì nếu mua thêm nguyên liệu, lượng hàng tồn kho sẽ không kịp xử lý trước hạn đình chỉ, phát sinh chi phí lớn mà các chủ nợ không thể gánh.

Taranto là nhà máy duy nhất của Ý chạy chu trình khép kín bằng lò cao từ quặng sắt và than, đồng thời là tổ hợp thép có quy mô thiết kế lớn nhất cả nước, đạt 8 - 10 triệu tấn/năm. Sau nhiều năm khủng hoảng môi trường và kiệt quệ tài chính, sản lượng thực tế chỉ còn 3 triệu tấn năm 2023 và dưới 2 triệu tấn năm 2024. Trước khi dừng, chỉ còn lò cao số 2 với công suất khoảng 2 triệu tấn/năm vận hành, trong khi cả nước Ý sản xuất 13.9 triệu tấn thép trong 8 tháng đầu năm 2026. Năm 2025, công ty có hơn 8000 lao động.

Trước nguy cơ đóng cửa, ngày 12/10 các công đoàn Fim, Fiom, Uilm và Usb đã đình công 24 giờ tại cả ba nhà máy Taranto, Genoa và Novi Ligure, còn Chính phủ Ý cam kết hỗ trợ thu nhập mở rộng đến tháng 2/2027 cho hơn 4450 lao động tại Taranto. Nếu khu luyện nóng đóng cửa hẳn, Arvedi sẽ trở thành nhà sản xuất thép cuộn cán nóng sơ cấp duy nhất của Ý, và Hiệp hội các nhà phân phối kim loại Ý Assofermet cảnh báo nước này có thể phụ thuộc nhiều hơn vào hàng nhập khẩu đúng lúc EU đang siết chặt thương mại thép. Mốc quan trọng tiếp theo là phiên điều trần của Tòa Tối cao Ý vào ngày 20/10, nơi công ty hy vọng có phán quyết giúp tránh nguy cơ đóng cửa vĩnh viễn.